Home

HƯ KHỚP VÀ CỘT SỐNG - NGUYÊN NHÂN - CHẨN ĐOÁN - ĐIỀU TRỊ - Bệnh Cơ Xương Khớp

HƯ KHỚP VÀ CỘT SỐNG LÀ GÌ ?


Hư khớp hay thoái hoá khớp là một tình trạng bệnh lý mạn tính gây đau, biến dạng khớp và cột sống; tổn thương ban đầu của hư khớp ở phần sụn khớp và đĩa đệm cột sống, về nguyên nhân hư khớp do nhiều yếu tố gây nên: sự hoá già của mô sụn, nội tiết, cơ địa, những bất thường về giải phẫu và sinh cơ học, yếu tố nghề nghiệp, di truyền...
Người ta phân biệt hư khớp nguyên phát và thứ phát; nguyên phát gặp ở người già và sau mãn kinh; thứ phát sau các dị tật bẩm sinh hay mắc phải của khớp và cột sống.
Dưới đây giới thiệu 3 hư khớp thường gặp:

I. HƯ KHỚP GỐI

Hư khớp gối hay gặp ở nữ sau tuổi mãn kinh, béo bệu nhưng cũng có thể thứ phát sau các dị tật của khớp gối như tật gối cong ra (chân vòng kiềng), gối cong vào (chân chữ bát), di chứng bại liệt, chân cao thấp...
A. TRIỆU CHỨNG
1. Đau khớp gối: thường ở phía trước trong khớp, sau xương bánh chè; đau tăng khi đi lại, đứng lâu, lên xuống bậc thang; giảm đau hoặc hết khi nghỉ ngơi, nằm ngủ.
2. Hạn chế một số động tác: ngồi xổm, bước chân lên bậc cao. Khởi động khó sau khi nghỉ ngơi (dấu hiệu phá rỉ khớp).
3. Khám thấy khớp có thể hơi sưng, có ít dịch, các đầu xương có thể lồi lên rõ ( do mọc gai xương), trục khớp thường cong hoặc lệch, ấn vào vùng khe khớp thấy đau, làm nghiệm pháp di động xương bánh chè thấy tiếng lạo xạo (dấu hiệu bào gỗ), cơ đùi teo nếu diễn biến kéo dài.
4. Không có dấu hiệu viêm và toàn thân: không sốt, máu lắng bình thường, dịch khớp bình thường...
5. X quang: khe khớp hẹp nhưng hẹp không đều; mọc gai xương ở đầu xương chày, xương bánh chè đặc xương ở phần đầu xương dưới sụn; đôi khi thấy hốc xương nhỏ và dị vật trong ổ khớp.
B. ĐIỀU TRỊ
1. Dùng các biện pháp làm giảm cân nặng nếu có béo bệu
2. Tránh đi lại nhiều, đứng lâu, tập luyện quá mức
3. Dùng một trong những thuốc giảm đau sau: Aspirin 0,50  x 2-4v/ng, Indometacin 25mg  x 2v/ng, Brufen 200mg  x 2-4v/ng,
Voltaren 50mg x 2v/ng, Profeniđ 50mg  x 2v/ng, Piroxicam 10mg/ng.
4. Tiêm vào khớp: với điều kiện vô khuẩn tốt, bệnh nhân đau nhiều, vận động khó. Tiêm hydrocortison acetat 2ml x3 lần cách nhau 3 ngày hoặc 1 lần Depomedrol 40mg.
5. Điều trị vật lý và y học cổ truyền dân tộc
- Chạy điện (hồng ngoại, sóng ngắn, dẫn thuốc)
- Châm cứu, chườm ngải cứu
- Dùng thuốc chống viêm đắp, dán ngoài
- Cao động vật các loại (trăn, gấu, khỉ, dê...)
- Reumatin 10-20v/ngày.

6. Phẫu thuật: chỉnh lại trục khớp nếu biến dạng nhiều- thay khớp nhân tạo nếu bị phá huỷ nhiều.

II. HƯ CỘT SỐNG THẮT LƯNG (THOÁI HOÁ THẮT  LƯNG)

Danh từ này được lạm dụng nhiều để chẩn đoán cho tất cả những trường hợp đau vùng thắt lưng, do đó đã có nhiều trường hợp bệnh cột sống bị bỏ qua không được điều trị kịp thời (lao, khối u lún...). Vì vậy chỉ chẩn đoán thoái hoá cột sống sau khi đã chắc chắn loại trừ các nguyên nhân thực thể khác.
A. TRIỆU CHỨNG
1. Đau vùng thắt lưng kéo dài, tăng lên khi lao động vận động nhiều, đứng lâu, thay đổi thời tiết; giảm đau khi nghỉ ngơi
2. Khám thấy gù hoặc quá cong, hạn chế vận động (cúi nghiêng, quay) một phần. Không tìm thấy điểm đau rõ rệt
3. Không sốt, không có các dấu hiệu kèm theo
4. X quang: thấy hình hẹp đĩa đệm, mọc gai xương, đặc xương phần dưới mâm sụn.
B. ĐIỀU TRỊ
1. Nghỉ ngơi khi đau nhiều: sau vài ngày phải hoạt động trở lại, tránh vận động quá mức.
2. Dùng các thuốc giảm đau: aspirin, Indometacin, Bruíen, Di- clofenac, Profenid, Felden, Tilcotil, Mobic.
3. Điều trị vật lý: xoa bóp, ấn huyệt, châm cứu, chườm nóng, chạy điện.
- Chườm nóng
- Xoa bóp, kéo dãn, thể dục liệu pháp, bơi
4. Y học cổ truyền
- Châm cứu, ấn huyệt
- Dán cao, rượu xoa bóp
5. Tiêm cạnh cột sống bằng novocain...

aaa

Các Bài Viết Cùng Chuyên Mục

-